The Drebbel

 Geen flauw idee wat dit was , doch een kennis zij tegen mij waarom bouw je die houten duikboot niet,
ik zal wel wat gegevens mee nemen zij hij .
Een dag later gaf hij mij een artikel uit een Engels blad en toen wist ik pas wie en wat de Drebbel was.
In 1620 bouwde de Nederlandse uitvinder uit Alkmaar,
Cornelis Drebbel in opdracht van de Engelse marine de allereerste duikboot in de geschiedenis.
Het vaartuig bestond uit een met vet leer omsloten, dichte roeiboot?,werd drie tot vijf meter onderwater voortbewogen door twaalf roeiers.
Er werden testvaarten gemaakt op de Theems van Westminster naar Greenwich zeven mijl in drie uur.

Na wat onderzoek kwam ik interessante dingen tegen die ik nooit had geweten .
Drebbels duikboot was het eerste onderwerp van de BBC-serie
Building the Impossible.
Twee Britse wetenschappers,Caroline Baillie en Chris Wise , krijgen de opdracht het vaartuig na te bouwen in vier maanden met alleen zeventiende-eeuwse materialen en technologie, een bouwtekening is er niet,en een proefvaart moet het project afsluiten .
Maar ik had mijn eigen problemen ik werkte wel meer hout, alleen dan ging er plamuur overheen,
maar ik zoek geen problemen ,want ik kom ze vanzelf tegen dus nu eerst maar eens kijken hoe het roeien zou moeten gebeuren,
omdat de riemen alleen maar voor en achterwaarts gaan was een scharnier punt en een schuivende beweging de oplossing, via de rommelbak en tandwielen bak en wat messing profiel begon er wat te groeien, want je weet
van een idee komt een idee en niemand kon mij vertellen van zo moet het, en mijn instelling is van  hou het simpel en niks geen hightech zodat het voor iedereen begrijpbaar is en zeker voor hen die wat willen gaan doen en niet weten wat.

Na wat passen en meten kwam ik uit op een krukas beweging en een motor uit een parkeermeter die een leuke vertraging had en ook bijna  geen stroomverbruik , wist ik van hé’ ik kan ook penlight accu’s gaan gebruiken scheelt gewicht en ruimte want de boot mag ook maar plusminus 80 cm lang worden i.v.m transport en gewicht.
Het idee was om de boot in twee helften te maken en het waterdichte gedeelte in de kap, maar

dit was gauw anders omdat ik met de richting roeren kwam te zitten en dit waren er twee om dat ze gelijk dienst moesten doen als remkleppen.

Het roeien houd in dat als je wilt sturen er aan een kant de riemen stilstaan en ik moest tegelijkertijd een roerblad bedienen, d.m.v een zware servo en een duw en trek systeem en een pal tussen de beide roeiriem aandrijvingen die een kant van de motoraandrijving af drukte en tegelijk een roerblad om trok dacht ik van zo kan het.

I.v.m de waterdichte doorvoeringen had ik bedacht dat het hele mechaniek in het water kon blijven en zo bleef de aandrijvings as en de roerbediening over en daar deze weinig toeren maken is de afdichting niet zo kwetsbaar.
Het leuke van dit project is dat je een heleboel moet improviseren o.
a de lengte en breedte van het schip ,roeiriemen en roeren en een heleboel moet uit proberen en van gaat dit wel.?
Na een lange tijd was het mechaniek zover dat er nu tijd was om te kijken voor de scheepsromp,het idee was om een schuimen romp te maken en dat te beplakken met teak fineer en dan open te zagen en het schuim te verwijderen,na wat gepruts met verschillende mogelijkheden kon ik kijken of de afmetingen redelijk waren en tegelijkertijd de plaatsing en afmeting van de riemen en roeren kon zien en of het motor gedeelte erin paste.
 
Toen bleek dat mijn idee om het geheel met fineerhout te beplakken niet simpel was en voor mij te veel problemen gaf,de denktank moest weer gaan werken, het model had ik nu en de afmetingen waren goed,spanten daar kan je makkelijker mee bouwen , maar er zijn geen tekeningen.het schuimen model hard gemaakt met glasmat en polyester, een soort zaagtafel gemaakt en het model in plakken gezaagd ,deze genummerd en op papier afgetekend.

En op deze manier kon ik goed kijken of de vorm klopte en tevens kijken waar en hoe de deling van de beide romphelften kwam,de spanten moesten ook niet te zwaar worden maar wel een geheel kunnen vormen en die makkelijk uit de romphelften verwijderd konden worden.

 

Na montage op een bouwplank kon ik alle spanten op een kielbalk plaatsen en tot de deling aan elkaar koppelen zodat er nu wat stevigheid ontstond in beide helften en ik kon kijken hoe de planken op de romp kwamen en hoe breed ze konden worden, want ik wist dat krommingen rare dingen deden en hoe smaller de latten hoe gemakkelijker, maar ik moest tevens zien of het uiterlijk het formaat van de beplanking wel redelijk klopte in verhouding met de afmeting van het schip.
Spijkeren was hier uit den boze alles was te dun of te zwak,lijmen met epoxy was de oplossing,en geen bouwmarkt kwaliteit,maar dit zorgde er wel voor dat ik maar twee planken per dag kon lijmen en ik een heleboel klemmen moest kopen.

Ik had het idee om vanuit het midden de planken overnaads te monteren omdat je dan wat speling hebt, tenslotte was dit mijn eerste project met zichtbaar hout en nog steeds kwam ik onbekende dingen tegen waar ik geen ervaring mee had of nog geen weet van had.Na wat  stroken gemaakt te hebben van dik papier (met impregneer epoxy behandeld) kon ik zien wat de buigingen van het hout deden op de romp, rechte planken werken dus niet.
Omdat ik de houtfineer plaatjes behandeld had met de impregneer epoxy kon ik deze makkelijk zagen en door middel van de elektrische verfbrander kon ik door de hitte het hout goed buigen wat toch wel handig was want je kon nu de spanning van een gebogen plank weg halen wat dan gemakkelijker te bevestigen was.

Omdat de deling in het midden zat was de plaats van de roeiriemen en de duikroeren gelijk bepaald,nu begon het spannend te worden een scharnier maken voor de riemen en duikroeren die ook demontabel moesten zijn ivm transport,en omdat de romp vrij dun was moest je hem zonder uitstekels goed vast kunnen houden
In tussen had ik alweer verder gedroomd en mijn idee van een snorkel gemaakt,een drijvend vaatje, want het lijkt mij niet vreemd in die tijd en het was ook een leuke bezigheid, duigen maken zoals vroeger een kuiper werkte.

 

Nu kwamen er ook meer technische problemen naar voren, de montage van het motor compartiment , een kap maken hiervoor die onder de bovenste helft van de romp paste want dat had ik nog niet kunnen bepalen ,wat ik wist was dat de opstaande motor niet veel ruimte over had maar dit moest genoeg zijn.

De aansluiting naar de riemen, verbindingen naar de richting roeren die ik aan de buitenkant met touw wilde aansluiten.Al gauw bleek dat de overbrenging aan de binnenkant onvoldoende was om de roeren voldoende uitslag te geven , gelukkig was er achterin de romp nog voldoende plaats om een tandwiel overbrenging te maken die de uitslag wel zou vergroten.

Alleen welke tandwielen en hoeveel tanden , messing, plastic? Ook hier weer  alles uitproberen en provisorisch construeren met alle problemen die hierdoor ontstaan,maar tenslotte is het een bezigheids project.
De roeiriemen,ook hier weer en apart verhaal , omdat ze alleen van voor naar achter bewegen onderwater, moesten de bladen als ze naar voren  gingen geen of weinig weerstand hebben en naar achter de volledige waterverplaatsing hebben,er was gedacht dat de originele waarschijnlijk uit leren flappen hadden bestaan die als een eendenpoot werkte, open, dicht,omdat het Engelse team schetsen hadden gemaakt van hun ideeën,en die ze niet hebben toegepast,kon ik een van hun ideeën verder uit werken allen de afmetingen zijn met een natte vinger gedaan en visueel op de denkbeeldige romp gepast even zo met de duikroeren,hebben die eigenlijk wel op het origineel gezeten??.

De toren heb ik ook met een beetje fantasie afgewerkt,een patrijspoort was mijn idee van een diepte meter,als het water licht is niet diep als het water donker is dan zit je diep.

Zo had ik er ook nog geen flauw idee van hoe zwaar word hij ,hoeveel drijfvermogen, hoe snel gaat hij, is er een ballasttank nodig, kortom er kwamen steeds meer vragen naar boven en de meeste moesten in de praktijk getest worden maar wanneer ben ik zover,is alles wel goed zou het functioneren.
Inmiddels had ik het motor compartiment gemaakt zodat alle componenten er in gemonteerd konden worden en aangesloten.

Nadat deze op de bodem van de romp geplaatst was , moest ik er wel rekening mee houden dat alles demontabel moest blijven en kon ik gaan passen en meten voor het deksel hiervan, het geen nu ook weer niet zo gemakkelijk was.
Maar we gaan gewoon verder, ik zou in oktober voor een modelbouw manifestatie in het militaire luchtvaart museum te Soesterberg gaan voor een paar dagen en daar was een mooie waterbak dus dit werd de streefdatum om de Drebbel te water te laten en uit te testen.
Het werd nu tijd om te kijken of het motor compartiment waterdicht was en ja hoor het ene belletje was nog niet weg of de ander kwam tevoorschijn nu is het wel zo dat de overdruk erg hoog was misschien wel teveel.

Nu moest het geheel uitgetrimd worden en niet vergeten dat de roeiriemen er ook bij horen,ik vergat alleen te kijken hoeveel drijfvermogen er over was ,voor eventueel een ballasttank  maar dat is voor een andere keer.
Na een paar dagen op de tentoonstelling gestaan te hebben werd het nu wel tijd voor de waarheid,werkte alles en was hij wel waterdicht.

Het lastigste in deze omstandigheden is dat iedereen er van weet en het wil zien dus op je gemak kijken of testen lukt bijna niet,maarja er is geen andere gelegenheid.
Nu kon je toch meemaken dat op de werkbank of in het water er toch hele andere krachten naar boven komen,want de waterweerstand kan je niet nabootsen en zo zag ik dat de riemen aan bakboord af en toe weigerde maar wel dat het roer werd omgetrokken en hij toch redelijk reageerde hierop, maar ook dat de roerbladen niet helemaal terug kwamen dus al met al was deze test toch nuttig.

Terug op de show tafel alles weer open gemaakt en gekeken of er wat te ontdekken was, dat de roerbladen niet helemaal terug kwamen kwam waarschijnlijk doordat het touw was gaan krimpen toch een teken dat de bladen heel soepel gingen want de andere dag was het touw droog en gingen de bladen weer normaal.
De aandrijving van de roeiriemen zag er normaal uit en reageerde op de tafel goed,dus zonder weerstand,

na de riemen aan bakboord wat tegengehouden tijdens de roeibeweging slipte deze ook nu af en toe,dus wat is hier aan de hand, na wat overdenkingen kwam ik tot de conclusie dat het simpel was de veer die tussen de armen van de aandrijving zat, trok wel de tandwielen tegen de aandrijving maar omdat deze tussen hun inzat werd een kant er naar toe getrokken en de andere een soort van weg gedrukt dus de veerspanning was niet goed. voor het moment even een zwaardere veer gemonteerd en wachten op de ander dag voor een nieuwe test.
En deze test verliep goed links en rechts roeien werkte goed, thuis maar weer de verbeteringen aanbrengen jammer dat het alzo laat in het jaar is want thuis kan ik weinig uit proberen en de buiten temperatuur zakt ook al en een model met roeiriemen in het water laten kan niet overal, het is wat lastig en zeker met hem eruit halen .maar ondanks alles was het een leuk project en een interessant model.

Proefvaart Drebbel